Srpska pravoslavna crkva danas slavi Sveta tri jerarha – Vasilija Velikog, Grigorija Bogoslova i Jovana Zlatoustog.
Ovaj praznik, posvećen vaseljenskim hrišćanskim učiteljima čija su teološka učenja oblikovala vizantijsku crkvu 11. vijeka, spada u zapovjedne zbog značaja za pravoslavno učenje.
Liturgije u pravoslavnim hramovima
U pravoslavnim hramovima danas se služe liturgije u čast svetitelja koji su zauzeli visoko mjesto u istoriji hrišćanske crkve.
Istorija zajedničkog praznika
Tri vaseljenska učitelja, koji su svojim umom, obrazovanjem i načinom propovijedanja hrišćanstva prevazišli svoje savremenike i koje je Crkva svrstala u red svetih, bili su tema velikih bogoslovskih sporova i rasprava u narodu, koji su okončani 1084. godine ustanovljenjem zajedničkog praznika, u vrijeme cara Aleksija Komnena.
Bogoslovske rasprave
U javnim bogoslovskim raspravama jedni su uzdizali Vasilija zbog čistote i hrabrosti, drugi Grigorija zbog nedostižne visine u bogoslovlju, a treći Zlatoustog zbog čudesne slatkorječivosti i jasnoće u propovijedanju hrišćanske vjere.
Predanje o rješenju spora
Prema predanju, spor je riješen kada su se svetitelji javili u snu episkopu evhairskom Jovanu, prvo svaki zasebno, a potom zajedno, poručivši mu da su „jedno u Bogu“, da u njima nema ništa protivrječno i savjetujući ga da im napiše zajedničku liturgiju i odredi zajednički praznik.
Zapovjedni praznik
Prema kanonu SPC, ovaj praznik spada u zapovjedne zbog značaja za sveukupno hrišćansko učenje.
Datum obilježavanja
Sveta tri jerarha slave se uvijek 12. februara po Gregorijanskom, odnosno 30. januara po Julijanskom i bogoslužbenom kalendaru SPC.
